Sáng 19/3, tại Ga Đồng Đăng (Lạng Sơn), Tổng Bí thư Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với các bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương về tình hình triển khai hợp tác đường sắt Việt Nam – Trung Quốc. Tham dự có Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng lãnh đạo nhiều ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương.
Tổng Bí thư Tô Lâm, Thủ tướng Phạm Minh Chính và đoàn công tác Trung ương kiểm tra thực địa tại ga Đồng Đăng. (Ảnh: TTXVN)
Sau khi kiểm tra thực địa, Tổng Bí thư đã nghe báo cáo của Bộ Xây dựng về tình hình hợp tác đầu tư kết nối ba tuyến đường sắt trọng điểm gồm: Hà Nội – Đồng Đăng; Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng; Hải Phòng – Hạ Long – Móng Cái; tiến độ triển khai các hiệp định liên quan và hoạt động vận tải hành khách kết nối với Trung Quốc. Các đại biểu tập trung thảo luận về quy hoạch, thể chế, tiêu chuẩn kỹ thuật và giải pháp bảo đảm tiến độ, chất lượng, hiệu quả các dự án.
Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định, hợp tác đường sắt Việt Nam – Trung Quốc là nhu cầu khách quan đồng thời là cơ hội lớn để mở rộng không gian hợp tác giữa hai nước trong nhiều năm tới. Việc kết nối hạ tầng đường sắt có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong giảm chi phí logistics, rút ngắn thời gian vận chuyển, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế; đồng thời thúc đẩy thương mại, phát triển kinh tế biên giới và giảm áp lực cho các cửa khẩu đường bộ. Bên cạnh đó, các tuyến đường sắt này còn góp phần kết nối Việt Nam với mạng lưới vận tải Á – Âu, đa dạng hóa phương thức vận chuyển quốc tế, giảm phụ thuộc vào đường biển. Qua đó, tạo điều kiện hình thành các khu kinh tế cửa khẩu, trung tâm logistics, đô thị và cụm công nghiệp dọc tuyến; thúc đẩy liên kết vùng, hình thành các hành lang kinh tế và chuỗi sản xuất khu vực, đặc biệt tại khu vực miền Bắc; đồng thời nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng châu Á.
Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu tại buổi làm việc. (Ảnh: TTXVN)
Để triển khai hiệu quả các dự án, Tổng Bí thư nhấn mạnh yêu cầu giải quyết hiệu quả bài toán huy động nguồn lực, xây dựng cơ chế tài chính phù hợp, bảo đảm an toàn tài chính quốc gia. Việc huy động vốn cần đa dạng, bền vững; đồng thời phải thiết lập cơ chế điều phối thống nhất ở cấp quốc gia đối với các dự án hạ tầng chiến lược, bảo đảm phân công rõ trách nhiệm giữa các bộ, ngành và địa phương, nâng cao hiệu quả phối hợp trong toàn bộ quá trình triển khai.
Tổng Bí thư cũng lưu ý việc phát triển đường sắt phải gắn với quy hoạch đồng bộ các khu công nghiệp, đô thị và trung tâm logistics dọc hành lang kinh tế, nhằm tạo ra các chuỗi giá trị mới, nâng cao giá trị gia tăng trong nước, tránh nguy cơ chỉ trở thành tuyến trung chuyển hàng hóa đơn thuần. Công tác quy hoạch cần bảo đảm tính liên kết vùng, tránh phát triển manh mún, chồng chéo, làm giảm hiệu quả đầu tư.
Tổng Bí thư lưu ý, kết nối hạ tầng, đặc biệt là đường sắt kết nối Việt Nam - Trung Quốc phải được xác định là một đột phá chiến lược trong hợp tác kinh tế song phương. (Ảnh: TTXVN)
Nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược, Tổng Bí thư khẳng định, kết nối hạ tầng, đặc biệt là đường sắt Việt Nam – Trung Quốc, phải được xác định là một đột phá chiến lược trong hợp tác kinh tế song phương, đồng thời là cấu phần quan trọng trong chiến lược phát triển hạ tầng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Các dự án cần được triển khai trên cơ sở bảo đảm các nguyên tắc: độc lập, tự chủ, đa dạng hóa nguồn vốn, hiệu quả kinh tế, minh bạch công nghệ và phù hợp với tiêu chuẩn, quy hoạch của Việt Nam.
Tổng Bí thư cũng nhấn mạnh, hợp tác trong lĩnh vực đường sắt không chỉ là nhu cầu trước mắt mà còn là đòn bẩy quan trọng để Việt Nam hiện đại hóa hạ tầng, giảm chi phí logistics, mở rộng kết nối quốc tế và từng bước làm chủ các ngành công nghiệp nền tảng mới.
Trước yêu cầu nhiệm vụ lớn, Tổng Bí thư đề nghị sự quyết tâm, thống nhất cao của cả hệ thống chính trị. Đảng ủy Chính phủ và trực tiếp là Bộ Xây dựng, khẩn trương xây dựng chiến lược phát triển đường sắt Việt Nam – Trung Quốc trong tổng thể chiến lược phát triển đường sắt quốc gia giai đoạn 2026 – 2030, tầm nhìn dài hạn đến các mốc tiếp theo.
Kiều Tuấn